A nosa achega á educación infantil

Posts Tagged ‘xogo; xoguetes’

Modelando a sombra

In CativArte on 01/06/2015 at 06:05

Estes días de atrás, grazas ao bo tempo, puidemos permitirnos xogos co sol e coas sombras. Xa o tiñamos feito noutras ocasións, pero agora e tras o traballo coa sombra sobre o reloxo analemático, fixémolo dun xeito máis coidado, xa buscando a sombra de deseño. Axudáronos moito as suxestivas fotografías do libro “¡Asómbrate!” de Cecile Gabriel publicado en SM, que nos fai adiviñar o que se agocha tras as sombras e os reflexos.

Inicialmente estaban máis ocupados en reproducir as posturas que viron nas imaxes ca na sombra que producían, pero cando entenderon en que posición lograban a mellor sombra, comezaron modelala. Non é doado e o control da sombra require moito ensaio. Ademais a sombra que produce o sol é diferente de cando xogamos a facela co retroproxector, esta vai “pegada” aos nosos pés. O seguinte paso xa foron as composicións entre varios e o uso de elementos do patio para lograr sombras curiosas. A partir de aí non dábamos atendido tanta chamada para fotografar as súas creacións.

O que sentimos é que non damos atopado o libro “Filiberto e o xastre de sombras” de Benoît Perroud, publicado en Kalandraka editora en 1999, xa que logo, víñanos ao fío deste noso xogo.


Unha fonte inesgotable de creatividade e diversión.

Ver presentación.

Sombras
Advertisements

Pintar con auga, arte efémero

In CativArte on 03/10/2014 at 06:40

No máis sinxelo é onde habitualmente se atopa o maior pracer. Nestes días do veranciño de San Miguel, con altas temperaturas nas aulas, decidimos saír ao patio para pintar só con auga sobre o formigón dos muros. Para eles, pura maxia. Xogar coa auga, deixar as pegadas das mans, dos pés, salpicar, manchar, escribir, debuxar con pinceis, brochas, esponxas, xiringas ou trapos, e ao pouco desaparecer o que fixeron, foi algo que os mantivo engaiolados e entretidos durante un largo tempo.
O malo é que poucas ocasións temos en Galicia para poder repetir a experiencia, emporiso, en canto se dean as condicións, volveremos a repetir.

Letra a letra

In ContArte on 23/02/2012 at 07:48

Gústannos os abecedarios diferentes e os libros abecedarios; de tal xeito que  temos moitos dos que, por exemplo, recompilaron no blog El biblioabrazo. Hoxe mercamos un novo, “Letra a letra” de Ángels Navarro, unha experta en xogos de enxeño. Recomendamos a visita ao seu web EnginyFactory, unha fábrica de ideas lúdicas.

Letra a letra” contén 27 xogos de percepción, imaxinación, linguaxe e observación. Un libro para aprender e divertirse, que ademais, nos convida a entrar nun mundo de fantasía e de imaxinación, onde o máis inesperado e sorprendente se converte nunha letra do alfabeto.

Falta moito?

In ContArte,FamiliarizArte on 23/02/2012 at 07:47

Hai pouco tiven que atender a outro grupo de alumnado de cinco anos nun tempo que non daba para moito máis, polo cal lle propuxen xogar a palabras encadeadas; como me miraron un pouco estrañados, volvín a insistir e pregunteilles se non xogaban a iso cando facían viaxes longas. Certamente non pensara en que agora aos cativos en canto soben ao coche conéctanlles un DVD e non volven a falar ata chegar ao destino.

Para aqueles que aínda non teñen DVD no auto; para os nostálxicos; para os que non queren escoitar a cada intre “Canto falta?”, “Falta moito?”; para os que cren que hai outras formas de pasar o tempo, a editorial Combel vén de publicar “¡En marcha!” de Patricia Geis, unha recompilación de 30 xogos diferentes para non aburrirse nas viaxes: palabras encadeadas, xogos coas matrículas dos coches ou coas sinais de tráfico.

Xogos divertidos para viaxes en avión, coche, tren ou barco.

O libro máis lido no 2011

In RebelArte on 22/11/2011 at 07:57

kidder-bestseller

Aínda non me recuperei do brutal impacto que recibín días atrás. Andaba buscando un vídeo para amosarlle ao meu alumnado o proceso de elaboración dun monicreque, e grazas a unha desas novas e hábiles estratexias de publicidade, tiven que aturar un spot publicitario, xa que non había maneira de eludilo. Como por riba o proceso requiría dunha observación polo miúdo, cada vez que quería repetir o visionado do vídeo, tiña que tragar o anuncio.
Enganchoume desde o primeiro momento, no que aparecía un texto sobre fondo negro no que dicía “El libro más leído por padres e hijos en España no es un cuento”; a min xa me botaran o anzol. Deseguido aparecían uns nenos (alternando con absoluta corrección, nenos e nenas, uns de cor, uns deportistas, outros almorzando saudablemente…) que ían dicindo “Es como un cuento pero no es del cole.” (prometedor); “Es gordo, gordo; así…”; “Sirve para pedir cosas.” (máis prometedor aínda); “Yo tengo dos pero uno lo guarda mamá” (o pracer do prohibido); “Los reyes lo leen también.”, “Yo no puedo vivir sin él.”; “¡Ni yo!” (un papá con cara de bo rollo); “Juégalo, cuanto más, mejor.”; “Mi más mejor amigo también lo tiene y jugamos a elegir.” (ben medido, o típico erro infantil que lle fai sorrir a todo o mundo).
Cara a metade do anuncio desveláronse as miñas dúbidas: era o catálogo de xoguetes dunha cadea de centros comerciais.
Como o tiven que ver varias veces o meu enfado ía a máis. O primeiro que pensei é en como o Gremio de Libreiros non presentaba unha protesta por inducir a erro ou por menoscabar o que é un libro; desde o meu descoñecemento respondinme a min mesma que igual tiñan que calar porque este centro comercial é un dos maiores puntos de venda de libros. Logo pregunteime por que as asociacións de consumidores e organismos de consumo non din nada; ao mellor non lle ven a gravidade que eu lle detecto; ás veces pásome de esaxerada. Aqueles nenos víanse felices, sans, guapos, divertidos, glamurosos, á moda, pasábano ben; para corroboralo non hai máis que mirar o making of do spot: pasárono de medo, publicistas e nenos. Aquí non hai nin un chisco de vulneración dos dereitos dos nenos.
Tratei de ironizar, se ese é o libro máis lido así nos vai: arruinados, hipotecados, e empobrecidos tanto económica coma culturalmente. Con esas lecturas, que se pode esperar? Souben que xa van pola segunda edición en menos de dúas semanas; se a esa tiraxe lle sumamos as das outras grandes áreas comerciais, é un éxito sen precedentes; nin “Harry Potter”.
Como son unha optimista vin dúas cousas positivas:
1ª: Como eles mesmos din, é un libro que non é do cole, o que me reafirma na miña idea de vetarlle a entrada na aula.
2ª Confío en que as nais e as fillas, que son maioría, e ás que non menciona, lean algo máis literario.

Monicreques de dedo de plastilina

In CativArte on 16/11/2011 at 16:04

Días atrás manifestamos a nosa intención de insistir máis no xogo dramático, polo que empezamos a elaborar e empregar monicreques con material de refugallo.

Nesta ocasión, comezamos polos de dedo, seguiremos cos de vara e de seguido cos de luva.

web Titirinet agrupa a compañías de teatro de monicreques, e nalgúns casos organizan obradoiros de elaboración de personaxes, dos que se poden coller boas ideas.

O xogo simbólico

In ActualizArte on 07/10/2011 at 06:51

É bastante habitual que cando se fala do xogo simbólico en educación infantil tan só se asocie a ese recanto presente en moitas aulas, onde os nenos/as xogan ás casiñas ou ao supermercado, a médicos, a perruqueiras, etc. O xogo simbólico é moito máis ca iso. E isto é o que tratan de amosarnos Ángeles Ruíz de Velasco e Javier Abad en “El juego simbólico”, convencidos de que a súa presenza nas aulas non está suficientemente considerada, xa que priman outro tipo de propostas e o xogo acábase relegando, restándolle espazos axeitados, tempos necesarios, materiais diversos, etc.

O xogo non debería considerarse como algo que poder realizarse no recreo ou na clase se resta tempo despois dun traballo importante, senón unha forma de aprender e practicar, a realidade da vida, nin debería desvirtuarse querendo dirixilo, actuando como animadores ou incluso como participantes que non foron invitados.

O xogo simbólico é unha experiencia vital da infancia que posibilita transformar, crear outros mundos, vivir outras vidas, xogar a ser outros e así aprender a pensar coma os outros, a sentir como os outros e, en definitiva, a saber se existen formas de pensar e sentir diferentes á propia. Este libro pretende animar a descubrir (ou redescubrir) o universo dos xogos simbólicos, os seus significados, o seu sentido, os seus beneficios e posibilidades. A escola é un lugar onde tamén se aprende a vivir, e o xogo simbólico é un “espazo de ensaio” para a aprendizaxe da vida.

Lectura moi recomendable tanto pola súa fundamentación teórica como polas propostas de traballo que apunta ilustradas con suxestivas fotografías de intervencións realizadas polos autores en centros educativos.

A sala dos espellos

In CativArte on 07/10/2011 at 06:51

Vimos de organizar un novo espazo na aula, unha zona chea de espellos, grandes, pequenos, ovalados, redondos, cadrados, de aumento…

Polo de agora tan só están aí. Non diriximos nada. Deixamos que fagan, que xoguen, que descubran, que desfruten, que vexan o que reflicte, o que sucede cando lle dá a luz…

Cremos que nos poden brindar moitas posibilidades de aprendizaxe. Xa contaremos.

Infancia a proba de manchas

In RebelArte on 21/09/2011 at 17:05

Onte, como despedida do verán, nun día preoutonal fixemos unha saída co alumnado a un pequeno bosque próximo ao noso centro. O a ocasión era única, xa adiáramos a visita en varias ocasións polos cambios meteorolóxicos. Parece imposible, pero a menos de douscentos metros da escola hai un recuncho verde con pinos, carballos e vizosa herba, agora cuberta de faíscas. Limpa, libre de lixo e de perigos potenciais para os cativos –mérito dun operario do concello que a mantén coma se do seu xardín se tratase-. A cousa non podía pintar mellor: as raiolas do sol filtrándose entre as árbores, os esquíos ao seu, a zona de campo cuberta de flores de dente de león, un recendo doce das uvas maduras penduradas do valado que separa a finca medianeira, unha plantación de kiwis á vista, algunhas moras aínda nas silveiras, unha morea de landras e piñas para recoller, e algunhas árbores moi inclinadas que permiten gabear por elas… Aínda podería seguir un bo anaco describindo a fermosura do día e do momento. Chegada, total liberdade de movementos, ata o aviso de que era a hora do petisco de media mañá. Recomendamos que se senten no chan para comer. Varios nenos e nenas néganse a facelo. O motivo: “porque me ensucio!”. Parécenos inaudito. Non é posible. Cando lles preocupou aos nenos e nenas de 5 anos sentarse no chan? Desde cando teñen esas paranoias adultas con luxarse as mans ou a roupa? Quen é o que de neno/a non volveu á casa suando, coa roupa de pena e malia todo cun sorriso de orella a orella.? Foi unha mala experiencia? Creemos que debemos privar aos pequenos desas ocasións? En que convertemos a infancia?

Froito da educación! Non cabe outra explicación. Na casa e na escola.

Temos visto todo tipo de estratexias para evitar que os que os nenos/as se manchen na escola, mesmo se descartan algunhas actividades e espazos para conseguir que non manchen e que non se manchen, cada vez temos a sucidade máis á raia. Vaia logro! Non areeiros, non terra, non grava, non árbores caducas, non pintura, non chocolate, non plastilina, non encerados, non pozas, non pingueiras, non… Pois non sabemos onde está a graza de ser cativos! A xeración dos parques infantís seguros, dos espazos temáticos e da natureza domesticada.

Cando visitamos as escolas de Reggio Emilia, do que máis nos sorprendeu, foron os patios, case parcelas de terreo, non excesivamente coidado, pero cheas de recunchos segredos, ás que os nenos/as saían, independentemente de se facía bo ou mal tempo (para iso tiñan chuvasqueiros e botas). Quedabamos abraiadas coas posibilidades de aprendizaxe que brindaba unha poza chea de lama ou unha póla seca dunha árbore.

Agora que tanto miramos cara Finlandia, os nenos e nenas fineses saen todos os días ao exterior malia á adversidade climatolóxica, considérano educativo amén de necesario para o benestar físico e mental. Aconsellamos o visionado deste vídeo onde se ve como son os recreos nas escolas nórdicas (parte I, desde o minuto 2,50).

O que estamos a dicir non ten nada que ver coa hixiene e aseo persoal ou coa falta deste; falamos das preocupacións na infancia. A de ensuciarse, ata o de agora, non entraba no espectro dos desvelos dos nenos e nenas de infantil. Cando se produciu este cambio? Tivo que ser agora, xusto cando ata os deterxentes son “intelixentes” e distinguen as manchas e a maneira de tratalas –con suavidade, con mimo, con enerxía directas ao cerne da mancha … Será que se inviste máis en I+D nos deterxentes ca en entender e facer feliz á infancia?

Pompas de xabón

In EncienciArte on 19/05/2011 at 15:00

O pompeiro XXL que trouxo un compañeiro á clase fixo espertar as envexas de todos os nenos e nenas; segundo eles era coma unha espada, e “curiosamente” sacaba pompas redondas. Reflexionamos moito sobre o asunto. Concluíron que pompeiros cadrados darían pombas cadradas e os triangulares con forma de triángulo.

Buscamos información sobre a mellor maneira de preparar a fórmula das pompas de xabón, as proporcións de cada elemento, o toque segredo (azucre en po). As condicións idóneas para lograr pompas, etc. Con todo ese coñecemento puxémonos mans á obra. Ata que puideron comprobar que fose cal fose a forma do pompeiro, as pompas sempre nos saen esféricas.

Tralo goce con estes pequenos trebellos, soubemos máis cousas:

-hai artistas de pompas de jabón;

-hai quen pode facer pompas cadradas;ver as extraordinarias explicacións de xeometría do profesor Antón Aubanell;

-hai quen pode meter a unha persoa dentro dunha pompa, ou pompas dentro das pompas- hai engaiolantes espectáculos de pompas-;

– hai quen as fai de cores;

-e hai quen é capaz de retratalas, malia que son transparentes, neste caso, coincide que o Museo do Prado na actualidade exhibe as obras do artista francés Jean Siméon Chardin, entre elas, varias nas que aparecen as pompas.

Barcos de papel

In CativArte on 15/03/2011 at 00:00

Infancia, regueiros da choiva e barcos de papel constitúen unha combinación máxica, desas que perduran nos recordos ao longo dos anos. Porén, quixemos dedicarlle o seu tempo á construción de barcos. Nalgunha que outra ocasión temos falado do traballo que realizamos co pregado de papel, origami e do seu aproveitamento didáctico, máis alá do mero entretemento: figuras xeométricas, conceptos de medida, tamaños, a flotación, etc.

A modo de inspiración, recorremos ao blog Paper Boats, dunha organización que realiza exhibicións con estes trebellos infantís comúns a case todas as culturas.

Máis elaborada, é a proposta de arte comunitario que nos brinda Javier Abad, realizada na madrileña escola infantil “Barco de Papel”, na que co pretexto de ambientar e conferirlle carácter aos espazos comúns do centro, constrúen barcos de papel con documentos significativos da identidade dos nenos e nenas.

Observatorio do Xogo Infantil

In ActualizArte on 03/03/2011 at 20:02

A Asociación Española de Fabricantes de Juguetes vén de crear o primeiro Observatorio do Xogo Infantil en España. Nun momento no que todos os estudos apuntan a que cada vez os nenos e nenas xogan menos debido ao incremento das actividades extraescolares, Internet, a televisión, os videoxogos, etc. A finalidade deste Observatorio será medir o nivel de xogo dos nenos/as españois e velará polo cumprimento deste dereito universal das criaturas. Ao tempo, fomentará e sensibilizará á sociedade sobre a importancia do xogo e os xoguetes no desenvolvemento harmónico dos nenos.

Nun primeiro momento parece que queren analizar a implementación do xogo nas escolas e nos patios escolares.

Tamén sería bo que analizaran se as construcións escolares favorecen o xogo. E que os responsables tomaran nota porque hai patios escolares que tan só favorecen a violencia.

 

Reciclando na escola

In CativArte on 09/02/2011 at 20:52

En más dunha ocasión temos falado da importancia do que trasmitimos cos xestos e hábitos escolares relacionados co consumo.

Atopamos un blog, “Reciclando en la escuela”,  dunha mestra dunha escola rural, que imparte educación artística a nenos de 3 a 7 anos, amosándolles como desenvolver a súa creatividade e imaxinación a partir dos materiais de refugallo, -aos que lle sacan o seu proveito ata o imposible, algún obxectos teñen 2 ou 3 vidas-.

Preto de 100 experiencias de aula organizadas polos materiais empregados: botellas de plástico, caixas de cartón, pedras, ramas…

Unha auténtica delicia e exemplo de traballo responsable coa sostibilidade.

Super-consumidores e super-sós

In ActualizArte on 09/02/2011 at 20:51

“Un terzo das nais e case a metade dos pais consideran que non xogan dabondo cos seus fillos/as. Deles, o 80% e o 83%, respectivamente, aseguran que se debe a que non dispoñen de tempo para facelo. Por outra banda, cómpre salientar que máis da metade das nais e dos pais consideran que os xoguetes que se fabrican para nenos menores de 5 anos presentan diferenzas segundo o sexo ao que se dirixen. Asemade, case a totalidade dos proxenitores considera que a cantidade de xoguetes que teñen os nenos na actualidade é excesiva, o que se debe a que eles son demasiado permisivos, tal e como opina o 57% das nais e o 65% dos pais que o pensan desta maneira. Despois diso, a presión publicitaria sería o segundo factor máis influinte para o exceso de xoguetes (22% das nais e o 17% dos pais).

Canto a quen son as persoas que adoitan mercar xoguetes aos menores de 5 anos, detéctase en primeiro lugar que son as nais as que o fan, seguidas dos pais e os avós. A razón para facelo é a chegada dos aniversarios e das festas de Nadal.”

Isto é o que constata os II Estudo Nacional sobre infancia promovido pola marca comercial Chicco.

Nada que non vexamos no día a día nos centros educativos. Nenos e nenas cada vez máis sós e máis superconsumidores. Algo haberá que facer ao respecto, non?, ou esperaremos ao Nadal para enviar un folleto informativo sobre a compra responsable de xoguetes? Poida que a nosa responsabilidade arredor diso sexa a de ensinarlles a xogar sen consumir, a valorar as pequenas cousas que non é preciso mercar e a saber atopar satisfacción sen necesidade de ir de compras. A educación para o consumo responsable debe ter presenza real nas programacións de centros educativos.

Ser neno/a hoxe

In ActualizArte,RebelArte on 31/01/2011 at 00:01

Lemos en Cuadernos de Pedagogía nº 407 o artigo “Ser niño en el siglo XXI” da profesora Lourdes Gaitán. Neste reflexiona sobre o concepto de infancia hoxe en día, que como construción social que é, mudou significativamente á luz dos cambios que se produciron en todos os eidos. Trata tamén de como nos resistimos moitas veces as persoas adultas a entender que ser neno hoxe non é o mesmo que cando nós fomos nenos e nenas, e que nin sequera se corresponde con iso. “La infancia, la niñez, en la imaginación del adulto siempre es pasado –recuerdo idealizado del niño “que nunca fuimos”, o futuro –lo que pensamos que llegarán a ser los niños. Por lo contrario, para los niños, la infancia es presente “su presente”; ser niño en el siglo XXI es ser niño hoy, vivir la infancia hoy”.

A lectura deste artigo fainos reflexionar sobre algunhas prácticas escolares en infantil nas que ben mediante exposicións, recuperación de tradicións perdidas, “semanas de…” pretendemos un revival de xogos, utensilios, obxectos ou aparellos xa desaparecidos na actualidade. Cabería preguntarse polo valor pedagóxico desas actividades, se o seu valor radica nos tinxes nostálxicos que ten para os adultos ou na suposta achega que lle fai aos nenos neste momento.

Pregúntome que pensarán as criaturas destas idades cando lles amosamos entusiasmadas os xogos ou xoguetes cos que xogaban os nosos avós –tres ou catro xeracións atrás, outro tempo, outro contexto, outra sociedade- e pretendemos que eles gocen con iso, malia que non lles deixemos xogar coa area porque se luxan, nin coller pedras porque se mancan, nin coa auga das pozas porque se mollan, nin correr pola herba porque…

Recordemos que, como di Lourdes Gaitán, “a infancia é un tempo no que se é neno, se vive como neno, aos ollos dos seus protagonistas”, non coa mirada eterna, atemporal e nostálxica dos adultos proxectada cara o futuro. Deixemos que xoguen -están no tempo- a xogos do seu tempo, que entendan as claves do xogo e do momento no que viven. E cando deixen de xogar xa terán ocasión de coñecer os trebellos do pasado.

Videoxogos

In RebelArte,TICArte on 19/01/2011 at 15:39

Iustración de Carlos Nava

Aínda non nos recuperamos da impresión que tivemos a semana pasada cando algúns dos nosos alumnos/as -3 e 4 anos- nos dixeron que recibiran como agasallo de Nadal maquiniñas de videoxogos.

Ben sabemos que en moitas ocasións, os pais regalan aquilo que a eles lles gustaría recibir; ben sabemos que en moitos casos é un xogo compartido –e somos partidarias dos tempos que comparten pais e fillos-; ben sabemos que os nenos e as nenas teñen que xogar aos xogos do seu tempo; ben sabedes, a través das entradas deste blog, que somos moi partidarias de desenvolver a competencia dixital no noso alumnado; ben sabemos que os videoxogos poderían ter unha repercusión positiva nas aprendizaxes dos rapaces, ata o noso admirado Eduard Punset trata ese tema na entrevista que lle fai a Marc Prensky, experto en educación do futuro. Pero, recordade que estamos a falar de nenos e nenas de 3, 4 e 5 anos. Non precisarán doutro tipo de xogo que desenvolva aspectos relacionais, sociais e de creatividade infantil? Atendendo ao pouco tempo de lecer do que dispoñen, non sería máis conveniente empregalo correndo, saltando, brincando…, en definitiva, xogando? O tempo que lle dedicarán aos videoxogos restaranllo á televisión?, simultanearán os dous medios?, durmirán menos ou convivirán menos cos outros? Preguntámoslle todos os días se xogaron, cando xogaron e con quen xogaron, e non pensedes que as súas respostas son tranquilizadoras. E non temos nada en contra dos videoxogos!

O xogo

In InformArte on 25/05/2010 at 14:30

O vindeiro 28 de maio é o Día Internacional do Xogo.

“Los seres humanos somos la especie animal que más juega. Estamos hechos para jugar y nos hacemos jugando. Cuando jugamos manifestamos la expresión más pura de nuestra humanidad, la expresión más auténtica de nuestra individualidad. No es de extrañar, pues, que los momentos en que más vivos nos sentimos y que acaban convirtiéndose en nuestros mejores recuerdos sean los momentos en los que jugamos.”

Así o expón Stuart Brown, fundador do National Institute for Play de Estados Unidos, na súa recente obra “¡A jugar!”, publicada en Urano , da que nos permiten acceder ao seu primeiro capítulo.

Recollemos, tamén, un capítulo do programa Redes, no que Eduard Punset trata da importancia do xogo na infancia.

Pero, están preparados os nosos centros para permitir que vintecinco nenos e nenas colmen as súas necesidades básicas, elementais e primarias de xogo? Non estamos a falar de xogos sofisticados, nin de grandes espazos, pero unha ollada polas escolas e á vista está que quen os deseñou non cría na necesidade de xogar, ou esqueceuna. Tan só poderán desfrutar de xogos de mesa e/ou de ordenador? Uns poucos metros cadrados máis, ou outra distribución máis racional dos espazos sería moito máis barato e tería unha grande repercusión na saúde física e mental dos nenos e das nenas. Media hora nun patio de recreo con 300 criaturas de 3 a 5 anos cambiaríalle os esquemas a calquera arquitecto que queira deseñar centros educativos. Debería ser cláusula obrigatoria nas licitacións de obras.

Crecer jugando

In ActualizArte,FamiliarizArte on 25/05/2010 at 14:30

A Fundación Crecer Jugando ten como obxecto a promoción do dereito ao xogos dos nenos e das nenas. Publican estudos e investigacións sobre o xogo e o xoguete.

Desde esta páxina pódense descargar as revistas publicadas:

Juego, juguete y seguridad

Juego, juguete y salud

Juguetes y género

Juguetes para niños. Criterios para adultos

Jugar en familia

El valor de los juguetes y el juego

El juego y el juguete en educación infantil

Cómo elegir el juguete adecuado

El juguete en la escuela

El juguete un reflejo de la historia

Ludomecum

In InformArte on 25/05/2010 at 14:29

Ludomecum é un web especializado en xogos didácticos e xoguetes educativos. Pretende facilitar e orientar na procura de xogos didácticos e xoguetes pedagóxicos a familias, educadores e responsables de ludotecas.

Presenta diferentes opcións de busca: por nome do xoguete, por marca/fabricante, por tramo de idade, por tipo de xoguete. Conta cunha base de máis de 1.500 xoguetes ordenados por criterios pedagóxicos.

Periodicamente publican o boletín “Tiempo de juego”; así mesmo, mensualmente envían aos subscritores, vía mail, o “Ludonews” con noticias e información relacionada co xogo e cos xoguetes.

Asociación Galega do Xogo Popular e Tradicional

In InformArte on 25/05/2010 at 14:29

A AGXPT é unha asociación que pretende favorecer o desenvolvemento e a práctica dos xogos e deportes tradicionais e populares galegos. Contan cunha catalogación do patrimonio lúdico galego.

Entre os seus servizos ofrecen a posibilidade de deseñar unha sesión de divulgación de xogos populares nun centro de ensino, cunha exposición teórica sobre o xogo popular; con xogos en pequenos/medianos grupos; a posibilidade de xogos musicados; obradoiros de construción de xoguetes e visionado de documentais sobre o patrimonio lúdico galego e universal.

Patios escolares

In RebelArte on 25/05/2010 at 14:27

Xa que andamos a falar da importancia do xogo na infancia, é bo que lle dediquemos, cando menos, unha entrada aos patios escolares.

Téñense publicado estudos sobre os patios desde a socioloxía, a antropoloxía, a psicoloxía ou a arquitectura, pero moi pouco desde a pedagoxía, poida que debido a que se entende como un espazo de liberdade controlada, de non intervención adulta.

O patio é un lugar moi recordado nas nosas memorias escolares. Pensemos, que é o que os convertía nun lugar especial? E agora, como profesionais do ensino, pensemos por un intre se os patios actuais están concibidos como eses lugares de xogo e deleite dos nenos e nenas. Á vista de moitos deles, só nos veñen á cabeza palabras como inhóspitos, duros, hostís, deshumanizados…; seguros e carentes de perigos?, é posible, pero tamén ausentes de recunchos segredos, de misterio, de intimidade… E non estamos a falar de equipamentos ou infraestruturas, falamos do contorno físico.

Cando visitamos as escolas de Reggio Emilia, do que máis chamou a nosa atención foron os espazos para o esparexemento dos cativos, os xardíns (así chamados porque había verde, non vaiades pensar en algo formal). Unha compañeira, directora dun centro no Levante, dixo que se ela tivera o seu patio así, lle retirarían a autorización de inmediato, coa conseguinte denuncia por parte dos pais. Claro, aquela herba alta podía esconder bechos; aquelas árbores coas ramas baixas podían ocultar un neno; aquelas pedras poderían ser armas arreboladizas; aqueles toros das árbores poderían esmagalos, naqueles agochos de ramas poderían rabuñarse…, etc, etc. O mellor, pavimentalo todo!, con materiais que impidan que se manquen ao caer, cortar as árbores, arrincala herba, levantar aramadas e acabáronse os perigos, todo controlado! A obsesión, por evitar perigos potenciais tamén acaba coa diversión, desfrute e gozo infantil.

Non lle daremos máis voltas, nós non temos eses espazos das escolas italianas, nin os “xardíns de inverno”, nin os invernadoiros. Temos o que temos, seguros patios de penitenciarías onde aos rapaces non lles queda outra que pelexar. Día a día constatamos que os nenos non saben xogar, ou non poden. Pódense mellorar? É preciso o intervencionismo ou directivismo por parte das persoas adultas? Son necesarios grandes investimentos económicos?

Vén de publicarse “El patio escolar: el juego en libertad controlada. Un lugar emblemático. Territorio de pluralidad”, de Víctor Pavía en Novedades Educativas. Nesta obra expóñense as cualidades do patio escolar e analízase a organización do espazo; o espazo de xogo situado; os espazos e o tempos escolares para o lecer. Non se propón un modelo único, senón moitos modelos de patio e criterios para deseñalos.

A organización e dinamización dos patios e dos recreos é algo que preocupa a moitos docentes, hai un gran número de grupos de traballo constituídos con tal fin. Sen dúbida, en niveis superiores é un motivo de grande preocupación por considerarse un foco de conflitividade e violencia entre iguais. Queremos salientar unha iniciativa, premio nacional de innovación educativa, do centro vasco CP de Zamakola, “El patio escolar un espacio educativo”, no que a súa directora, Asunción Olano, coordinou unha mellora do patio como espazo de convivencia. Lectura moi recomendable e que fai reflexionar un pouco sobre ese tempo e ese espazo de ninguén: o patio de recreo. E na obriga da escola de educar, tamén, para o lecer.